बालमजुरी वर मराठी निबंध

प्रस्तावना: स्वातंत्र्याच्या इतक्या वर्षांनंतरही बालमजुरी हा आपल्या देशासाठी शापच आहे. देशाच्या साक्षरतेच्या दरात बरीच प्रगती झाली आहे. पण गरिबीत आणि त्याखालील लोक आपल्या मुलांना लहानपणापासूनच बालकामगार करायला लावतात. शिक्षणाअभावी एकाच कुटुंबात अनेक मुले जन्माला येतात. ते सर्व त्यांचे बालपण गमावून बसतात आणि दुकाने आणि छोट्या हॉटेलमध्ये काम करतात. काही मुलांना कारखान्यांमध्ये काम करण्यास भाग पाडले जाते. दोन वेळचे पोट भरण्यासाठी गरीब कुटुंबांना आपल्या मुलांना मजुरीचे काम करावे लागते.

बालमजुरी निर्मूलनासाठी सरकारने अनेक पावले उचलली पण तरीही ही समस्या कायम आहे. रस्त्यांच्या आजूबाजूला अशी अनेक ठिकाणे आहेत जिथे तुम्हाला लहान मुले काम करताना दिसतील. गरिबी आणि शिक्षणाचा अभाव यामुळे मुलांना बालमजुरीकडे ढकलले जात आहे. बालमजुरी रोखण्यासाठी कडक कायदे करण्यात आले आहेत. तरीही ही समस्या सुटण्याचे नाव घेत नाही.

गरीब कुटुंबातील मुलांना काही पैशासाठी काम करायला लावावे लागते. त्यांच्यापासून त्यांचे बालपण हिरावून घेतले जाते. तो आयुष्यभर शाळेत जाऊ शकला नाही. शिक्षणाअभावी त्यांना चांगली नोकरी मिळू शकत नाही. तो असहायतेने जीवन जगतो. त्याची स्वप्ने कधीच पूर्ण होत नाहीत.

बालमजुरी हा समाजाला लागलेला मोठा कलंक आहे. मुलांचे बालपण हिरावून घेऊन त्यांना जबाबदारीकडे ढकलणे चुकीचे आहे. अनेकवेळा अनेक दुकानात लहान मुले काम करताना पाहिली आहेत मात्र पोलीस प्रशासनाला याबाबत माहिती देत ​​नाही.

आपण त्या गरीब मुलांना मदत केली पाहिजे आणि त्यांच्या कुटुंबांना जागरूक केले पाहिजे जेणेकरून ते आपल्या मुलांना शाळेत पाठवतील. सरकारी संस्थांनी या मुलांची काळजी घेतली पाहिजे जेणेकरून त्यांचे भविष्य खराब होणार नाही. त्या मुलांच्या डोळ्यात वाचण्याची, खेळण्याची हौस असते. त्यांना मजुरीच्या मार्गावर चालावे लागत आहे.

गरीब कुटुंबांना वाटते की मुले जितक्या लवकर कमावतात तितके चांगले. निरक्षरतेमुळे त्यांच्या विचारसरणीला अंधाराची पट्टी मिळते. काही पालक लोभी आणि आळशी असतात. तुमच्या मुलांना कुठेही कामासाठी पाठवा. त्याचा परिणाम निष्पाप मुलांना सहन करावा लागत आहे.

काही मुले अनाथ आहेत आणि त्यातील लाखो मुलांचा गैरफायदा वाईट हेतूने लोक घेतात. असे गुन्हेगार मुलांना धमकावून काम करण्यास भाग पाडतात. हे सर्व निंदनीय आहे. अशा गुन्हेगारांना कठोर शिक्षा झाली पाहिजे. लोकसंख्या वाढ हे देखील बालमजुरीचे प्रमुख कारण आहे. लोकांनी जागरूक राहायला हवे. जिथे जिथे मुलं काम करताना दिसतात, तिथे सरकारी संस्थांना कळवायला हवं. अनेक लहान-मोठ्या कारखान्यांमध्ये मुलांना कठोर परिश्रम करावे लागतात जे त्यांच्या आरोग्यासाठी अजिबात चांगले नाही.

मुलांना कामासाठी पैसे दिले जात असल्याने बालकामगारांना प्रोत्साहन दिले जात आहे. मुलांना अत्यल्प पैसे देऊन त्यांची कामे करून घेतात. बालमजुरीविरुद्ध बनवलेले कायदे नीट पाळले जात नाहीत. त्यामुळे सक्तीच्या श्रमाला प्रोत्साहन दिले जात आहे.

बालमजुरीकडे तातडीने लक्ष देण्याची गरज आहे. बालमजुरी रोखण्यासाठी कठोर कायदे तर करायचेच, पण त्यांचे काटेकोर पालनही व्हायला हवे. गरीब मुलांना खेड्यापाड्यात, वस्त्या आणि शहरांमध्ये मोफत शिक्षण द्यावे लागेल जेणेकरून मुलांना शिक्षण देणे किती महत्त्वाचे आहे हे लोकांना समजेल. त्यांच्याविरुद्ध पोलिस ठाण्यात तक्रार करण्यात यावी. गरिबी ही देखील एक मूलभूत आणि दीर्घकालीन समस्या आहे. ते मुळापासून नष्ट करणेही गरजेचे आहे. प्रत्येक मूल शाळेत गेल्यावरच देशाची प्रगती शक्य आहे. त्यांच्या हातात पुस्तके असतील. या मुलांवर देशाचे भवितव्य अवलंबून आहे.

निष्कर्ष

मुलांना त्यांचा शिक्षणाचा हक्क मिळाला पाहिजे. बालमजुरीसारखी गंभीर समस्या थांबवली नाही तर ती समाजात आगीसारखी पसरेल. कोणत्याही देशाच्या प्रगतीचा संबंध येणाऱ्या पिढ्यांशी असतो. सर्व मुलांना शिक्षित करून चांगले भविष्य देणे हे पालकांचे कर्तव्य आहे. मुलासाठी त्याचे बालपण महत्त्वाचे असते. त्यांचे बालपण सांभाळणे हे देशाचे आणि आपण नागरिकांचे कर्तव्य आहे.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *